
حجیت سنت و جایگاه آن در شریعت اسلام
نویسنده: مولانا محمد ادریس کاندهلوی
مترجم: عبدالماجد اسماعیل زهی
ناشر: سروچ
دستهبندی: حدیث و علوم حدیث
عنوان اصلی: حجیت حدیث، شریعتِ اسلامیہ میں حدیث کا مقام
شابک: 9786226521186
171 صفحه
کتاب «حجیت سنت و جایگاه آن در شریعت اسلام» نوشته مولانا محمد ادریس کاندهلوی رحمه الله، به یکی از بنیادیترین پرسشهای علوم اسلامی میپردازد: حدیث و سنت پیامبرﷺ چه جایگاهی در شناخت و اجرای شریعت دارند؟ نویسنده با تکیه بر مباحث قرآنی، اصولی و حدیثی توضیح میدهد که سنت چگونه آیات مجمل را تبیین میکند، جزئیات عبادات و احکام را نشان میدهد و در کنار قرآن در فهم دین نقش دارد. کتاب همچنین به مسئله انکار حدیث، ارزش روایات و شبهاتی که درباره حجیت سنت مطرح شده است توجه میکند. ترجمه عبدالماجد اسماعیل زهی این بحث علمی و اعتقادی را برای خواننده فارسیزبان در دسترس قرار داده است. این اثر برای طلاب، دانشجویان علوم اسلامی و علاقهمندان به مباحث قرآن و حدیث، منبعی فشرده و موضوعمحور به شمار میآید.
۳۲۹٬۰۰۰ تومان · موجود
کتاب «حجیت سنت و جایگاه آن در شریعت اسلام» ترجمهای از اثر مولانا محمد ادریس کاندهلوی رحمه الله درباره جایگاه حدیث و سنت در نظام شناخت و تشریع اسلامی است. پرسش اصلی کتاب این است که آیا برای فهم کامل دین میتوان تنها به متن قرآن بسنده کرد یا آنکه سنت پیامبرﷺ نیز در کنار قرآن، منبعی ضروری برای شناخت احکام و شیوه اجرای آنهاست؟ نویسنده با رویکردی اعتقادی و اصولی، به تبیین این مسئله میپردازد و نشان میدهد که بحث از حدیث فقط بحث درباره مجموعهای از روایتها نیست؛ بلکه با فهم عبادت، قانونگذاری دینی، تفسیر آیات و اطاعت از پیامبرﷺ ارتباط مستقیم دارد.
سنت؛ تبیینکننده آموزههای قرآن
یکی از محورهای مهم اثر، توضیح رابطه قرآن و سنت است. بسیاری از احکام قرآن به صورت کلی بیان شدهاند؛ برای نمونه، اصل نماز، روزه، زکات و حج در قرآن آمده، اما جزئیات ارکان، شرایط، زمانها و شیوه اجرای آنها در سنت پیامبرﷺ روشن شده است. از این منظر، سنت رقیب قرآن یا جایگزین آن نیست، بلکه در فهم مراد آیات و تبدیل دستورهای کلی به برنامه عملی زندگی مسلمانان نقش تبیینی دارد.
کتاب به این نکته توجه میدهد که شناخت شریعت تنها با گردآوری گزارههای پراکنده به دست نمیآید. خواننده باید بداند هر منبع چه نقشی در ساختار دین دارد، پیامبرﷺ چگونه آموزههای وحی را برای مردم توضیح داده و مسلمانان نخستین چگونه برای فهم مسائل تازه به راهنمایی ایشان مراجعه کردهاند.
پاسخ به انکار حجیت حدیث
بخش مهمی از مباحث کتاب به جریانهایی مربوط است که حجیت حدیث را انکار کردهاند یا اعتبار بخشی از روایات را نپذیرفتهاند. نویسنده در این زمینه، مسئله را از زاویه اصول دین و روش استدلال بررسی میکند و به پرسشهایی مانند اینها میپردازد: اگر سنت کنار گذاشته شود، جزئیات بسیاری از احکام چگونه شناخته خواهد شد؟ آیات مربوط به اطاعت از پیامبرﷺ چه نسبتی با پیروی از سنت دارند؟ آیا همه احادیث از نظر اعتبار در یک سطحاند؟ و چگونه باید میان روایت معتبر، ادعای بیدلیل و شبهه تاریخی تفاوت گذاشت؟
هدف کتاب صرفاً طرح یک موضع کلی نیست؛ بلکه میکوشد مبانی مراجعه به حدیث و ضرورت شناخت روش عالمان مسلمان در پذیرش، بررسی و بهکارگیری روایت را توضیح دهد. به همین دلیل، اثر برای خوانندهای که با پرسشهای معاصر درباره حدیث، تدوین سنت یا نسبت عقل و نقل روبهروست، قابل استفاده است.
تفاوت نگاه محدث، اصولی و فقیه
از نکات مفید در مطالعه این موضوع، توجه به تفاوت کاربرد واژه «سنت» در علوم اسلامی است. محدثان معمولاً دامنه گستردهتری از گفتار، کردار و تقریر پیامبرﷺ را بررسی میکنند؛ اصولیان از سنت بهعنوان یکی از پایههای استنباط حکم سخن میگویند و فقیهان بیشتر به آثاری توجه دارند که در تعیین حکم عملی مؤثر است. این تفاوتها به معنای تعارض میان علوم نیست، بلکه نشان میدهد هر دانش، سنت را از زاویهای خاص بررسی میکند.
این کتاب برای چه کسانی مناسب است؟
- طلاب و دانشجویان رشتههای حدیث، فقه، اصول فقه و علوم قرآن؛
- علاقهمندان به مبانی پیروی از قرآن و سنت؛
- خوانندگانی که درباره حجیت حدیث یا شبهات منکران حدیث پرسش دارند؛
- پژوهشگرانی که به آثار علمای اهل سنت شبهقاره و میراث علمی دیوبندی علاقهمندند؛
- کسانی که میخواهند نقش سنت را در توضیح عبادات و احکام اسلامی بهتر بشناسند.
ارزش کتاب در این است که موضوعی بنیادین را در قالب اثری مستقل دنبال میکند: پیش از آنکه خواننده وارد بررسی جزئی یک حکم یا روایت شود، باید جایگاه منبع حدیثی و نسبت آن با قرآن را بشناسد. ترجمه فارسی حاضر میتواند مدخلی برای مطالعه منظمتر در علوم حدیث و مباحث حجیت سنت باشد و به خواننده کمک کند پرسشهای خود را درباره منابع شریعت با چارچوبی روشنتر پیگیری کند.
برای آشنایی بیشتر با کتابهای مرتبط، صفحه حدیث و علوم حدیث را نیز میتوانید بررسی کنید.
پرسشهای متداول درباره حجیت سنت و جایگاه آن در شریعت اسلام
موضوع اصلی کتاب حجیت سنت و جایگاه آن در شریعت اسلام چیست؟
کتاب درباره اعتبار حدیث و سنت پیامبرﷺ و نقش آن در فهم قرآن، شناخت احکام و اجرای شریعت اسلامی است.
آیا کتاب به شبهات منکران حدیث میپردازد؟
بله، یکی از محورهای اصلی اثر بررسی مسئله انکار حجیت حدیث و پاسخ به برخی ایرادهای مطرح درباره جایگاه سنت است.
این کتاب برای چه کسانی مناسب است؟
طلاب، دانشجویان علوم اسلامی، علاقهمندان به حدیث و قرآن و خوانندگانی که درباره رابطه قرآن و سنت پرسش دارند، مخاطبان اصلی کتاب هستند.
نویسنده کتاب چه کسی است؟
نویسنده کتاب مولانا محمد ادریس کاندهلوی رحمه الله، عالم حدیث و تفسیر شبهقاره و مدرس دارالعلوم دیوبند و جامعہ اشرفیہ لاهور است.
مترجم کتاب چه کسی است؟
این نسخه با ترجمه عبدالماجد اسماعیل زهی منتشر شده است.